Không ai ngăn được động đất hay bão, nhưng danh sách việc cần làm thì ngắn và ai cũng làm được trong một buổi chiều. Đây là bài khép lại chuyên mục, và là bài thực dụng nhất.
- Đài Loan có hệ thống thông báo khẩn cấp gửi tới điện thoại di động.
- Diễn tập phòng chống thiên tai được tổ chức định kỳ trên cả đảo.
- Thông tin cảnh báo và bản đồ nguy cơ được công bố công khai.
- Cửa hàng tiện lợi mở gần như suốt và là điểm mua đồ dự phòng.
Việc làm ngay khi tới
Danh sách cho người mới sang.
Bật thông báo khẩn cấp trên điện thoại — đây là việc mất một phút.
Tìm hiểu lối thoát hiểm của toà nhà mình ở và nơi mình làm việc.
Hỏi nơi tập trung khi có sự cố.
Ghi lại số điện thoại khẩn cấp và số của cơ quan đại diện nước mình.
Xem bản đồ nguy cơ của khu vực mình sống, thông tin này được công bố công khai.
Đây là năm việc không tốn tiền: làm trong ngày đầu tiên thì cả thời gian ở Đài Loan không phải lo lại.
Cố định đồ đạc trong nhà
Phần bị bỏ qua nhiều nhất.
Tủ cao, kệ sách và tủ lạnh nên được cố định vào tường.
Không đặt vật nặng trên cao, nhất là phía trên giường.
Tránh kê giường ngay dưới cửa sổ lớn.
Dán màng an toàn lên kính lớn là cách giảm rủi ro mảnh vỡ.
Để đôi dép cứng và đèn pin cạnh giường, vì sàn sau động đất đầy mảnh vỡ.
Chi tiết cuối này nghe nhỏ nhưng rất thật: nhiều vết thương sau động đất là do giẫm phải mảnh kính, không phải do nhà sập.
Túi đồ khẩn cấp
Danh sách cụ thể.
Nước uống và thực phẩm để được lâu cho vài ngày.
Đèn pin, pin dự phòng và sạc dự phòng đã sạc đầy.
Bộ sơ cứu và thuốc đang dùng thường xuyên.
Bản sao giấy tờ tuỳ thân, để cả bản giấy lẫn bản trên đám mây.
Một ít tiền mặt, vì mất điện thì máy thanh toán không hoạt động.
Còi báo hiệu, hữu ích khi bị mắc kẹt.
Kế hoạch liên lạc
Phần hay bị quên nhưng quan trọng với người xa nhà.
Thống nhất trước một điểm hẹn với người cùng nhà.
Mạng điện thoại có thể quá tải sau thiên tai, tin nhắn thường đi được khi gọi không được.
Thống nhất một người ở nước ngoài làm đầu mối liên lạc, vì gọi ra ngoài đôi khi dễ hơn gọi trong vùng.
Báo cho gia đình ở Việt Nam biết mình an toàn càng sớm càng tốt.
Ghi nhớ rằng tin tức quốc tế thường phóng đại hoặc thiếu ngữ cảnh, nên người nhà dễ hoảng.
Kinh nghiệm của người Việt ở Đài Loan: nhắn một câu báo an toàn ngay sau khi rung là cách tốt nhất, đừng chờ tới lúc rảnh.
Theo dõi thông tin đúng nguồn
Phần khép lại cả chuyên mục.
Cơ quan khí tượng là nguồn chính thức về bão và động đất.
Chính quyền địa phương công bố quyết định nghỉ làm nghỉ học.
Thông tin lan truyền trên mạng xã hội thường sai hoặc cũ.
Ảnh và video được chia sẻ lại có thể là của sự kiện khác.
Kiểm nguồn trước khi chia sẻ tiếp.
Bảo hiểm và giấy tờ
Phần tài chính, hay bị bỏ qua.
Bảo hiểm nhà ở tại Đài Loan có gói liên quan tới rủi ro động đất, điều kiện và phạm vi cần đọc kỹ.
Người thuê nhà có thể mua bảo hiểm cho tài sản của mình.
Chụp ảnh hiện trạng nhà và tài sản khi mới dọn vào, hữu ích khi cần chứng minh thiệt hại.
Lưu bản mềm hộ chiếu, thẻ cư trú và hợp đồng thuê trên đám mây.
Ghi lại thông tin liên hệ của chủ nhà và ban quản lý toà nhà.
Việc này mất một buổi tối: nhưng nếu cần tới thì nó là thứ duy nhất chứng minh được bạn đã có gì.
Diễn tập không phải hình thức
Phần khép lại.
Trường học và công sở ở Đài Loan tổ chức diễn tập định kỳ.
Mục đích là tạo phản xạ, để lúc thật không phải nghĩ.
Trẻ em được dạy tư thế trú ẩn từ mẫu giáo.
Người nước ngoài nên tham gia thay vì đứng ngoài, kể cả khi không hiểu hết thông báo bằng tiếng địa phương.
Biết đường ra và biết chỗ tập trung là phần lớn giá trị của diễn tập.
Đây là lý do tỉ lệ thương vong ở Đài Loan giảm qua các thập niên: không phải vì đất bớt rung mà vì phản xạ của con người đã khác.
Và tinh thần của cả chuyên mục: Đài Loan không an toàn hơn vì ít thiên tai, mà vì đã học cách sống với chúng — đó là thứ một xã hội làm được, và cũng là thứ mỗi người làm được cho riêng mình.
Người mới sang Đài Loan nên làm gì trước tiên?
Bật thông báo khẩn cấp trên điện thoại, tìm hiểu lối thoát hiểm nơi ở và nơi làm việc, hỏi nơi tập trung khi có sự cố, ghi số khẩn cấp và xem bản đồ nguy cơ khu vực mình sống.
Túi đồ khẩn cấp nên có gì?
Nước uống và thực phẩm để lâu cho vài ngày, đèn pin và sạc dự phòng đã sạc đầy, bộ sơ cứu và thuốc đang dùng, bản sao giấy tờ, một ít tiền mặt và còi báo hiệu.
Vì sao nên để dép cứng cạnh giường?
Vì sàn nhà sau động đất thường đầy mảnh vỡ — nhiều vết thương sau động đất là do giẫm phải mảnh kính chứ không phải do nhà sập.
Sau thiên tai liên lạc thế nào khi mạng quá tải?
Tin nhắn thường đi được khi gọi không được; nên thống nhất trước một điểm hẹn với người cùng nhà và một người ở nước ngoài làm đầu mối, đồng thời nhắn báo an toàn cho gia đình càng sớm càng tốt.
